تلاش بی‌حاصل تسنیم برای پوشاندن ماجرای زینب سلیمانی



گرایش بسیاری از مخاطبان به پذیرش اخباری است که باورها و نگرش آن‌ها را حمایت می‌کند. این یک واکنش طبیعی به اخبار است که اصطلاحا به آن «سوگیری تایید» می‌گویند. انسان‌ها با جهانبینی‌شان زندگی می‌کنند، پس برای آن‌ها صحت و واقعیت یعنی آن‌چه باور آن‌ها را تایید می‌کند. از این حیث است که حتی در دنیای امروز بازار فکت‌چکرها (کسانی که ادعاها را درستی‌سنجی می‌کنند)، چندان داغ نیست؛ چرا‌که برای بسیاری از مخاطبان، تجربه و باور شخصی بر فکت‌ها و داده‌های رسمی ارجحیت دارد و برای آن اعتبار بیشتری قائل هستند. آن‌ها معمولا بیش از آنکه در تشخیص درستی یا غلطی یک خبر به فکت‌ها و استنادات و منابع اطلاعات توجه کنند، اطلاعات را با تجربه شخصی می‌سنجند. اگر با کارفرماها تماس داشته باشید احتمالا این‌گونه اظهارات را از آنها شنیده‌اید: «آماری که از بیکاری اعلام می‌شود، بیخود است؛ من خودم مدتها است دنبال چند کارگر می‌گردم، کسی را پیدا نمی‌کنم.» این یک نمونه از اعتماد افراد به تجارب شخصی و رد آمار رسمی یا داده‌های معتبر است. برای آن‌ها آمار رسمی بیکاری باد هواست.

***
اصولا مخاطبان یا مردم به رسانه‌هایی که قدرت سیاسی یا بنگاه‌های اقتصادی را نمایندگی می‌کنند، اعتماد ندارند. منطق سواد رسانه‌ای هم حکم می‌کند که به اخبار چنین رسانه‌هایی باید تردید کرد. مخاطبان به این واقعیت واقف‌اند که برای چنین رسانه‌هایی منافع خاص بر منافع عمومی ارجحیت دارد. پس تلاش چنین رسانه‌هایی برای جلب افکار عمومی نیز چندان نتیجه‌بخش نیست.

برای روشن شدن موضوع به این خبر خبرگزاری تسنیم که با عنوان «تکذیب رسمی اخبار ساختگی درباره کمک ۲میلیون‌دلاری دختر شهید سلیمانی به ازدواج‌ها در لبنان» که روز ۲۹آبان۱۴۰۰ منتشر شد، توجه کنید.

خبرگزاری تسنیم کوشیده مستند به اطلاعیه شورای اجرایی حزب‌الله، خبر کمک ۲ میلیون دلاری زینب سلیمانی دختر سردار قاسم سلیمانی به دفتر امور اجتماعی حزب الله لبنان جهت کمک به ازدواج دختران لبنانی را تکذیب کند. خبری که طی یک هفته گذشته بازتاب گسترده‌ای در شبکه‌های اجتماعی داشت و با واکنش‌هایی نیز از سوی کاربران ایرانی مواجه شد.

فارغ از درستی یا نادرستی این خبر، نکته مهم «باورپذیری» این خبر برای مخاطبان است.

چرا خبر کمک ۲ میلیون دلاری زینب سلیمانی به ازدواج دختران لبنانی باورپذیر بود؟

پاسخ روشن است؛ باور عمومی بر این است که ایران حامی مالی حزب‌الله لبنان است. این باور را دولت ایران نه تنها نادرست نمی‌داند بلکه بارها اعلام کرده که ما تحت هر شرایطی از حزب‌الله حمایت می‌کنیم. پس وقتی ایران منکر حمایت مالی از حزب‌الله لبنان نیست، برای مخاطب صحت اعطای کمک دو میلیون دلاری زینب سلیمانی به دختران لبنانی تحت حمایت دفتر امور اجتماعی این تشکل شبه نظامی، امری بدیهی است. نه به صحت این خبر تردید می‌کند و نه دنبال مستندات این خبر است. حزب‌الله لبنان و حماس سال‌ها است سر سفره مردم ایران حضور دارد و از آن ارتزاق می‌کند. این دلارها روزی توسط سردار قاسم سلیمانی به صورت چمدانی بین حزب‌الله توزیع می‌شد و امروز به اسم دخترش یا جانشین‌اش سردار «قاآنی». پس بیش از آنکه اصل خبر برای مخاطب ایرانی جای تردید داشته باشد، تکذیبیه این خبر جای پرسش دارد، مگر نه این است که ایران حامی مادی و معنوی حزب‌الله است؟ مگر ایران سال‌ها هزینه بازسازی مخروبه‌های جنوب لبنان را پرداخت نمی‌کرده؟ خوب کمک مالی به امور اجتماعی لبنان نیز یکی از این کمک‌ها است که همواره جریان داشته و دارد. خبرگزاری تسنیم چه چیزی را تکذیب می‌کند؟

مگر خبر تخصیص بودجه به نام بنیاد سردار قاسم سلیمانی در بودجه سال ۱۴۰۰ به طور فراگیر منتشر و سازمان برنامه و بودجه نیز اصل تخصیص بودجه را تایید نکرد؟ پس باورپذیری هدیه زینب سلیمانی که خود عروس خانواده‌ای لبنانی است از نظر علم رسانه اتفاقی کاملا طبیعی است.

اشتباه خبرگزاری تسنیم کجاست؟

اشتباه خبرگزاری تسنیم و دیگر رسانه‌های حکومتی این است که به جای «اعتماد‌سازی» و «پذیرش تکثر در جامعه» می‌کوشند «اقتدارشان را بر اصالت خبر» غالب کنند و فکر می‌کنند با اقتدار می‌توانند افکار عمومی را شکل دهند، حال آنکه کوبیدن بر طبل بی‌اعتمادی، فقط فاصله مردم و حکومت را افزایش می‌دهد.

مخاطب به ذات اقتدارگرایی رسانه‌های منتسب به قدرت آگاه هستند و کمترین اعتمادی به این رسانه‌ها ندارند و اتفاقا این رسانه‌ها نیز به جای برخورد حرفه‌ای و رعایت اصول روزنامه‌نگاری، اعتبار خود را به حراج می‌گذارند.

برای این رسانه‌ها قابل فهم نیست که باورهای مردم حتی با داده‌های معتبر نیز به سادگی تغییر نمی‌کند، چون برای بسیاری از مخاطبان، فکت‌ها تا زمانی معتبر هستند که باور آن‌ها را تایید کند و یا دیدگاه‌های مخالف آن‌ها را رد کند. این پدیده معطوف به ایران یا خاورمیانه نیست، یک مساله جهان‌شمول است. هرجا اعتماد به حکومت و رسانه‌های آن مخدوش است، داده‌های معتبر نیز در کوتاه مدت، چندان در تغییر باور مردم کارساز نیست، مگر آنکه رویکرد رسانه‌ها به اطلاعات، تغییر و رعایت اصول اخلاقی و حرفه‌ای در دستور کار قرار گیرد. قطعا چنین رویکردی در بلند مدت می‌تواند باور جامعه را اصلاح کند، هرچند چنین انتظاری از رسانه‌های حکومت‌های استبدادی و غیرپاسخ‌گو، انتظار بیهوده‌ای است.

پژمان تهوری/ ایران وایر 
فیلمها و خبرهای بیشتر در کانال تلگرام پیک ایران
[کد مطلب: 238253] [تاريخ انتشار: دوم آذر ۱۴۰۰ برابر با بيست و سوم نوامبر ۲۰۲۱] [ نسخه مناسب چاپ ]
تقسيم با ديگران:

در زمینه‌ی انتشار نظرات کاربران گرامی رعایت چند مورد ضروری است
  • لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید
  • «پيک ايران» مجاز به ویرایش ادبی نظرات کاربران است
  • مطالبی که حاوی کلمات رکيک، غير اخلاقی و يا توهين به ديگران باشد منتشر نميشوند
  • نظراتی که پیرامون این خبر نباشد منتشر نمیشود
  • نطرات حاوی لينک منتشر نميشوند
نام: (الزاميست)
نظرات شما (حداکثر تعداد حروف با احتساب فاصله بين حروف 1000 حرف ميباشد):

Captcha
اعدادی را که در تصویر بالا می بینید (بدون فاصله گذاشتن میان آنها) در باکس زير وارد کنید و سپس دکمه ارسال را کليک کنيد
نظرات خوانندگان
نوشته شده در تاريخ دوم آذر ۱۴۰۰ برابر با بيست و سوم نوامبر ۲۰۲۱ ، 12:13:14 توسط ایرانی
نویسنده این مطلب کلی زحمت کشیده و از لحاظ فلسفی خواسته خبر کمک زینب جان را ثابت کنه و جای داره که بگیم خسته نباشی ولی عوام این جور مواقع با یک جمله ساده منظور را میرسانند بدون دانستن چیزی از فلسفه. آنها میگن تا نباشدچیزکی مردم نگویند چیز ها. خسته نباشی.
نوشته شده در تاريخ دوم آذر ۱۴۰۰ برابر با بيست و سوم نوامبر ۲۰۲۱ ، 12:08:35 توسط ٱدم
رانت ٱقازاده ها به دخترقاسم سلیمانی رسید ولی با عنوان مجوز سهامی خاص فاحشه داری توسط زینب سلیمانی! ٱیا کسی سوال کرد که این مبلغ دو میلیون دلار را از کجایت ٱوردی که خرج دودول های شبه نظامیان حزب اله کنی؟
ساير مطالب اين بخش
استاندار یزد: فقط برای مصرف یک روز آب داریم 
رشد ۱۳۰ درصدی صادرات گاز ایران به ترکیه در ۹ ماه ۲۰۲۱ 
* امام‌ جمعه تبریز: هفته‌ای یک پرواز از تبریز به نجف داریم در مقابل ۱۸ پرواز به ترکیه
* امام جمعه دهلران: نماز باران بخوانید، باران هم نیاید دعا از بین نمی رود، خدا جای دیگری به ما لطف می کند!
 مهمانی ۱۰۰ نفره در نروژ با حضور مسافری از آفریقا؛ ۶۰ نفر کرونا گرفتند
رئیس هیأت مدیره انجمن واردکنندگان فراورده‌های آرایشی ایران: ۷۰درصد لوازم آرایش ایران قاچاق و تقلبی است 
پربازديدهای اين بخش
پیش‌گویی‌های خودکام‌بخش خامنه‌ای چه هستند و با سرنوشت ایرانیان چه می‌کنند؟ 
 طالبان ویدیوهایی از داخل پاسگاه‌های مرزبانی ایران را منتشر کرد
 فوری / درگیری مرزی  طالبان با ایران؛ دست کم دو پاسگاه ایران توسط طالبان تسخیر شده است
فوری /طالبان و مرزبانی ایران درحال گسیل ادوات سنگین به مرز مشترک هستند.
یک استوار ارتش می گوید که نیروهای طالبان پاسگاه را به تصرف خود درآورده و فرمانده پاسگاه نیز اسیر شده 
ساعت ۲ بعداز ظهر - سی و سه پل اصفهان
بیانیه سخنگوی طالبان در مورد رخداد مرزی بعداز ظهر امروز در منطقه سیستان و بلوچستان
  گوشه به گوشه ایران / محله «همت آباد» اصفهان
اصراربرای ایجاد رعب و وحشت / اصفهان امروز جمعه
 نام چهار نویسنده تاریخ ادبیات ایران از خیابان های تهران پاک شد
 اسرائیل جداً سرگرم تدارک جنگ با جمهوری اسلامی ایران است
 حکومت نظامی در اصفهان



آگهی های تجارتی


پايان آگهی های تجارتی